Ikea België probeert te begrijpen welk eten klanten op hun bord laten liggen en waarom. Via de Conveyor Scan van het Franse Kikleo analyseert het bedrijf elk dienblad op ingrediëntniveau met behulp van computervisie. Dat leverde een verrassende bevinding op: frieten zijn verantwoordelijk voor zeventig procent van het weggegooide voedsel.
In de vestiging in Anderlecht wordt ieder teruggebracht bord in het restaurant geanalyseerd. Niet om personeel te controleren, maar om in kaart te brengen wat klanten op hun bord laten liggen. De Conveyor Scan van het Franse bedrijf Kikleo neemt foto’s van elk dienblad dat richting vaatwasmachine gaat, schrijft Trends DataNews. De AI herkent automatisch elk ingrediënt, van de Zweedse balletjes tot de veenbessensaus erbij.
Ikea werkt al sinds 2017 structureel aan het terugdringen van voedselverspilling. Het productieafval in de keuken daalde in 2022 in Ikea-filialen wereldwijd met meer dan vijftig procent. Met uitschieters in sommigen filialen die zelfs richting zestig procent gingen.
Wat klanten niet opeten
Het zogenaamde ‘plate waste’, dat is het voedsel dat klanten gewoon laten liggen, bleef lang een blinde vlek. Een eenvoudige weegschaal werd in eerste instantie geïnstalleerd. Daar verzamelde Ikea alleen mee hoeveel kilo klanten weggooide, maar het inzicht in wat precies in de vuilnisbak belandde, was niet duidelijk.
De Conveyor Scan bleek de oplossing en combineert edge-camera’s en cloud-verwerking. ’s Nachts analyseert Kikleo de beelden; de volgende ochtend krijgt het keukenteam via een dashboard een overzicht van de resultaten van de vorige dag. Kikleo beschikt daarvoor over een uitgebreide database van voedingswaren, opgebouwd op basis van ervaringen bij andere horecaklanten. Dat geeft het voordeel dat veel eten al door de camera wordt herkend. Waar nodig leverde Ikea Anderlecht als eerste testlocatie van de technologie nog eigen data aan. Bijvoorbeeld in het mosselseizoen waarbij AI een onderscheid moest leren maken tussen gevulde en lege schelpen.
De resultaten zijn meetbaar: het gemiddeld weggegooide voedsel per klant daalde van 31 gram in oktober naar 28 gram in april. Ikea kon door de technologie rekening gaan houden met het eetgedrag van hun klanten. Zetmeelproducten waren goed voor zeventig procent van het afval, waarbij voornamelijk frietjes in de vuilnisbak belandde. De eerste reflex, porties inkrimpen, bleek niet de juiste. Medewerkers signaleerden dat klanten net om extra frieten vroegen. Dat leidde tot de vraag waarom dit eten dan massaal in de vuilnisbak belandde.
De waarom-vraag achter de data
De oorzaak lag bij de temperatuur. Frieten koelden te snel af, waardoor klanten het laatste deel lieten liggen. “Een van onze belangrijkste acties bestond er dan ook in om de frietkommetjes voor te verwarmen. Het gaat om een pure operationele verbetering op basis van data-analyse”, zegt Toby Van Dromme, food operational leader bij Ikea België.
Plate waste functioneert voor Ikea ook als graadmeter voor klanttevredenheid en niet alleen voor duurzaamheid. Naast de AI-camera werkt het bedrijf samen met Too Good To Go: via die app werden in België al 74.000 maaltijden gered sinds 2018. Na Anderlecht rolt Ikea de Conveyor Scan nu uit in de vestigingen van Gent, Wilrijk en Hasselt. Op termijn moeten de verzamelde ingrediëntdata internationaal worden ingezet om menu’s wereldwijd bij te sturen op basis van werkelijke consumptiepatronen.
Het duurzaamheidsaspect
Hoewel Ikea hier een duurzaam initiatief opstart, heeft het gebruik van AI en computervisie ook een keerzijde. De verwerking in de cloud zet namelijk een datacenter aan het werk. Het zijn daar net AI-vragen die enorme hoeveelheden energie en water nodig hebben. Deze verspilling neemt Ikea niet op in zijn duurzaamheidsrapporten, maar staan wel genoteerd bij de cloudprovider die de vragen verwerkt, zoals Google of Microsoft.