Van bijna de helft van de rapportageplichtige Nederlandse datacenters weet de RVO niets. Dat blijkt uit onderzoek van Lighthouse Reports, Trouw en andere Europese media. In vrijwel alle EU-landen blijft informatie over stroom- en watergebruik geheim. De journalisten stappen nu naar het Aarhus-comité.
Op papier lijkt het goed geregeld. Volgens de Europese Energy Efficiency Directive (EED) moeten datacenters met minimaal 500 kW aan geïnstalleerd IT-vermogen hun energie- en watergebruik rapporteren. De eerste aanlevering stond gepland voor 15 september 2024, daarna volgt jaarlijks een nieuwe rapportage. Zo moeten faciliteiten onderling vergelijkbaar worden en kan de EU efficiëntie-eisen opstellen.
Maar in de praktijk komt daar weinig van terecht zo blijkt uit onderzoek. De Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO), die de gegevens voor de EU verzamelt, heeft slechts 104 datacenters in beeld. Volgens de Dutch Datacenter Association (DDA) waren er eind 2025 echter 186 commerciële datacenters boven de rapportagegrens. Datacenters van bedrijven, banken en ziekenhuizen zitten daar nog niet eens bij. DDA-directeur Stijn Grove stelt dat de RVO de brancheorganisatie simpelweg kan bellen voor een volledig overzicht.
Gebruik de omhoog en omlaag pijltoetsen om het formaat van het meta vak paneel aan te passen.
Ook de gegevens die er wel zijn, blijken onvolledig. Van slechts 44 centra is het stroomgebruik openbaar, van 47 het water- of drinkwatergebruik. Daarmee is van ongeveer een kwart van de grotere Nederlandse datacenters iets bekend. De RVO zegt van sommige centra meer data te hebben en die aan de EU door te geven, maar om hoeveel het gaat, is onduidelijk.
Verbruik groeit snel
Die blinde vlek valt samen met een snelle groei van het verbruik. Volgens het CBS leverde het net in 2024 5,1 miljard kilowattuur aan datacenters, zo’n 4,6 procent van het landelijke stroomverbruik. Dat is vergelijkbaar met bijna twee miljoen huishoudens en 37 procent meer dan in 2021.
Alleen het grootste datacenter van Microsoft in Nederland neemt al 1 procent van het landelijke verbruik voor zijn rekening (overigens hernieuwbare stroom). Google, dat twee grote datacenters in Nederland heeft, geeft geen openbare cijfers. Netbeheerder TenneT verwacht dat datacenters in 2030 10 tot 15 procent van de Nederlandse stroom verbruiken.
Muur van stilte in Europa
Toch is Nederland nog relatief transparant. De journalisten dienden in oktober 2025 informatieverzoeken in bij alle 27 lidstaten. Tien landen lieten weten de cijfers niet te hebben. Een stuk of zes beriepen zich op bedrijfsvertrouwelijkheid, net als de Europese Commissie. Een ambtelijk advies aan de Commissie stelde in 2025 al vast dat die afweging puur politiek is.
Lees ook: Equinix-datacenter gebruikt maximaal 1,1 miljard liter drinkwater per jaar
In Frankrijk moest het milieuministerie van de toezichthouder CADA wel antwoorden. Het ministerie leverde echter een document aan waarin elke kolom van de database in willekeurige volgorde stond. Daardoor viel er niets bruikbaars uit te halen.
Nu de beroepsmogelijkheden via de openbaarheidswetten grotendeels zijn uitgeput, hebben de journalisten een klacht ingediend bij het Aarhus Compliance Committee. Het Verdrag van Aarhus garandeert burgers toegang tot milieu-informatie en is ondertekend door de EU en alle lidstaten. Het comité komt elk kwartaal bijeen. Ondertussen moeten Nederlandse eigenaren en beheerders in 2026 opnieuw gegevens doorgeven via het loket van de RVO.