Het aantal AI-gerelateerde incidenten neemt toe naarmate organisaties kunstmatige intelligentie verder integreren in hun dagelijkse werkprocessen. Dat blijkt uit nieuw wereldwijd onderzoek van Jamf onder 687 IT- en securityleiders. De resultaten laten zien dat AI inmiddels breed wordt omarmd, maar dat de beheersing van de bijbehorende risico’s vaak achterblijft.
Volgens Jamf heeft bijna driekwart van de ondervraagde organisaties, 72,9 procent, al een vorm van AI geïmplementeerd. Daarmee is AI niet langer een experimenteel onderwerp voor de toekomst, maar een technologie die op veel plekken al onderdeel is van de dagelijkse bedrijfsvoering. Tegelijkertijd neemt de kans op incidenten toe wanneer AI dieper in systemen, applicaties en workflows wordt verweven.
AI-incidenten
Organisaties waarin AI al sterk is geïntegreerd, melden volgens het onderzoek 40 procent vaker een AI-gerelateerd incident dan organisaties die zich nog in de verkennende fase bevinden. Het probleem zit volgens Jamf vooral in een groeiende kloof tussen adoptie en zichtbaarheid. Terwijl medewerkers en afdelingen steeds meer AI-tools gebruiken, hebben IT- en securityteams niet altijd voldoende inzicht in welke toepassingen actief zijn, welke gegevens worden verwerkt en welke kosten daarmee gepaard gaan.
Ruim een op de vijf respondenten, 22 procent, geeft aan dat de eigen organisatie al te maken heeft gehad met een AI-gerelateerd incident. Daarbij ging het om onverwachte kosten, een securityissue of een combinatie van beide. Nog eens 59,7 procent ziet op korte termijn risico’s ontstaan rond AI-gebruik. Daarmee wordt duidelijk dat AI-governance voor veel organisaties geen beleidsvraagstuk op afstand meer is, maar een operationele noodzaak.
Grip
Volgens Beth Tschida, CEO van Jamf, komt AI niet als één overzichtelijke applicatie binnen die IT eenvoudig kan goedkeuren en daarna kan laten draaien. AI verschijnt in ontwikkeltools, productiviteitssoftware, autonome agents en bestaande bedrijfsapplicaties. Juist daardoor wordt het lastiger om grip te houden op de groeiende AI-voetafdruk binnen organisaties.
Onderzoek
Uit het onderzoek blijkt dat organisaties de komende twaalf maanden vooral inzetten op drie prioriteiten. Automatisering van IT-operaties wordt door 44,4 procent genoemd, gevolgd door de invoering van AI-productiviteitstools met 41 procent. Het invoeren van AI-governance staat met 36,7 procent eveneens hoog op de agenda. Daarmee zoeken organisaties nadrukkelijk naar een balans tussen productiviteitswinst en controle.
In open antwoorden noemen IT- en securityleiders vier terugkerende knelpunten. Shadow AI blijft een groot probleem, omdat medewerkers zonder formele toestemming AI-tools gebruiken. Daarnaast zorgen agentic AI en developer AI voor nieuwe risico’s, bijvoorbeeld via commandline-tools, uitbreidingen voor ontwikkelomgevingen en autonome workflows. Ook neemt de wildgroei aan leveranciers toe, doordat steeds meer softwarebedrijven AI-functies toevoegen aan bestaande producten. Ten slotte blijft kostenbeheer ingewikkeld, onder meer door gebruiksafhankelijke tarieven en overlappende abonnementen.
AI-adoptie
De volgende fase van AI-adoptie draait daardoor niet meer om de vraag of organisaties AI gaan gebruiken, maar hoe zij dat gebruik veilig, beheersbaar en betaalbaar houden. Organisaties die vroeg investeren in zichtbaarheid, governance en duidelijke afspraken, zijn beter voorbereid om AI op grotere schaal verantwoord in te zetten.