De browser Mozilla zet een opvallende stap in het AI-debat. Het bedrijf kondigde aan dat Firefox gebruikers binnenkort de mogelijkheid biedt om alle huidige en toekomstige generatieve AI-functies volledig te blokkeren. Daarmee speelt Mozilla nadrukkelijk in op een groeiende groep internetgebruikers die liever géén kunstmatige intelligentie in hun browser ziet, terwijl anderen juist wél AI-ondersteuning willen, maar dan op hun eigen voorwaarden.
Generatieve AI
Vanaf Firefox versie 148, die vanaf 24 februari wordt uitgerold, verschijnt er een nieuwe sectie ‘AI-controls’ in de instellingen van de desktopbrowser. Daar kunnen gebruikers kiezen voor een allesomvattende optie: “Block AI enhancements”. Wie deze inschakelt, krijgt geen meldingen, pop-ups of suggesties meer te zien die te maken hebben met bestaande of toekomstige AI-functies. Firefox blijft dan een klassieke browser, zonder algoritmische assistentie op de achtergrond.
Daarnaast maakt Mozilla het mogelijk om AI-functies afzonderlijk te beheren. Denk aan automatische vertalingen van webpagina’s, het genereren van alternatieve tekst in pdf-bestanden, AI-gestuurde tabgroepering, linkvoorbeelden en de AI-chatbot in de zijbalk. Die chatbot kan gekoppeld worden aan externe diensten zoals Anthropic Claude, ChatGPT, Microsoft Copilot, Google Gemini en Le Chat Mistral. Zo bepaalt de gebruiker zelf welke vormen van AI wel of niet welkom zijn.
Keuzevrijheid
Volgens Mozilla is deze keuzevrijheid cruciaal. “AI verandert het web, en mensen willen er heel verschillende dingen van”, schrijft het bedrijf in een blogpost. Sommige gebruikers willen niets met AI te maken hebben, anderen zoeken juist praktische toepassingen. Door goed te luisteren naar de community, zegt Mozilla, zijn deze nieuwe instellingen ontwikkeld.
De aankondiging past bij de koers van de nieuwe CEO Anthony Enzor-DeMeo, die in december werd benoemd. Hij benadrukte toen al dat generatieve AI in Firefox optioneel moet blijven. Transparantie en controle voor de gebruiker staan volgens hem centraal: AI moet duidelijk nut hebben en altijd eenvoudig uit te schakelen zijn.
Browsermarkt
Die filosofie krijgt extra gewicht nu de browsermarkt sterk verandert. Waar Firefox en Google Chrome jarenlang domineerden, krijgen ze nu concurrentie van nieuwe spelers zoals Perplexity, Arc, OpenAI en Opera.
Tegelijk wil Mozilla een tegenwicht bieden tegen de macht van grote AI-bedrijven. Volgens CNBC werkt Mozilla-president Mark Surman aan een ‘rebellenalliantie’ van startups, ontwikkelaars en publieke organisaties die pleiten voor transparantere en beter controleerbare AI. Mozilla zou daarvoor circa 1,4 miljard dollar aan reserves inzetten.
Positionering
Met deze nieuwe AI-instellingen positioneert Firefox zich nadrukkelijk als browser voor gebruikers die autonomie belangrijker vinden dan automatisering, een zeldzaam maar steeds relevanter geluid in een door AI gedomineerde techwereld.